دوره 6، شماره 14 - ( 3-1396 )                   جلد 6 شماره 14 صفحات 59-68 | برگشت به فهرست نسخه ها


XML English Abstract Print


چکیده:  

حفاظت از آبهای زیرزمینی در مقابل آلودگی یک مقولۀ بسیار مهم است. نقشههای آسیبپذیری آبهای زیرزمینی، ابزاری مفید برای حفاظت از سفرهها و ارزیابی پتانسیل آلودگی به‌منظور بهبود کیفیت آب باتوجه‌به تغییرات در عملیات کشاورزی و کاربری اراضی است. باتوجه‌به اینکه در استان یزد و به‌ویژه دشت ابرکوه، بخش عمدهای از مصارف شرب و کشاورزی از آبهای زیرزمینی تأمین میشود، جلوگیری از آلودگی و ثبات کیفی این منابع موضوع مهمی است. بر این اساس، حساسیتپذیری ذاتی آبخوان ابرکوه به آلودگی با استفاده از مدلهای SI، SINTACS، GODS، AVI و DRASTIC انجام شد. ابتدا اطلاعات مربوط به این مدلها جمعآوری و پس از ورود به نرم‌افزار GIS لایههای موردنیاز مدلها تهیه شد. سپس با استفاده از تکنیکهای همپوشانی و پس از اعمال ضرایب وزنی لازم بر هر لایه، نقشۀ نهایی آسیبپذیری منطقه تهیه شد. در مرحلۀ بعد، دقت مدلها براساس ضریب تبیین حاصل از برازش خط بین مقادیر مشاهداتی نیترات و میزان پتانسیل آلودگی چاههای اندازهگیری موردارزیابی قرار گرفت. نتایج تحقیق حاضر نشان داد که رابطۀ معنیداری بین مقادیر نیترات و پتانسیل آلودگی حاصل از روش‌های SI، SINTACS، AVI و GODS وجود ندارد؛ اما رابطۀ معنیداری در سطح یک درصد آماری بین مقادیر نیترات و پتانسیل آلودگی حاصل از روش دراستیک وجود دارد. ازاین‌رو میتوان این مدل را به‌عنوان مدل مناسب برای پهنهبندی پتانسیل آلودگی منطقه مطالعاتی معرفی کرد. درنهایت، آبخوان دشت ابرکوه براساس مدل دراستیک به سه کلاس طبقه‌بندی شد. طبقات آسیبپذیری حاصل از این مدل نشان داد که بخش عمدۀ منطقه در طبقۀ آسیبپذیری بدون خطر و خیلی کم قرار می‌گیرد.

نوع مطالعه: پژوهشي | موضوع مقاله: بیابان
دریافت: ۱۳۹۵/۱۲/۴ | پذیرش: ۱۳۹۶/۲/۲۰ | انتشار: ۱۳۹۶/۳/۲۳