XML English Abstract Print


چکیده:  
با جمع‎آوری آب باران و ذخیره‎سازی آن با استفاده از شیوه‎های مختلف ذخیره نزولات آسمانی در مناطق خشک کشور، اراضی فاقد پتانسیل کشاورزی، در جهت ایجاد پوشش گیاهی به‎کار گرفته می‎شود که در نتیجه آن، کاهش تبخیر، رواناب و اتلاف آب و افزایش ذخیره آب زیرزمینی حاصل خواهد شد. هدف از این تحقیق تأثیر شیوه‏های مختلف ذخیره نزولات آسمانی بر حفظ رطوبت خاک و برخی از خصوصیات رویشی نهال‎های بومی گونه مغیر (Acacia oerfota (Forssk.) Schweinf) در حوزه زوجی و معرف دهگین استان هرمزگان است. خصوصیات رویشی و کیفی نهالها شش ماه پس از تولید، اندازه‎گیری و سپس به سامانه‎های آبگیر باران هلالی، لوزی، پیتینگ و شاهد انتقال یافت. چاله‎هایی با ابعاد40×40×40 سانتی‎متر در وسط سامانه‎های هلالی، پیتینگ و انتهای ضلع سامانه لوزی جهت کاشت نهال‎ها حفرشد. کلیه سامانه‎ها عمود در جهت شیب احداث شده است. لازم به ذکر است برای پلات شاهد نیز در منطقه‎ای هم‎شیب با سایر سامانه‎ها و فاصله متوسط 2 متر از یکدیگر، چاله‎های کاشت نهال حفر شد. چهار ماه پس از کاشت نهال در دوره بارش و ثبت 5 واقعه بارندگی، خصوصیات رویشی و کیفی نهال‎ها در سامانه‎ها و همچنین رطوبت خاک 24 ساعت پس از هر بارش بررسی و با استفاده از آنالیز واریانس دوطرفه مقایسه شد. درجه شادابی نهال‎ها در شاهد با مقدار 86/2 در درجه متوسط طبقه‎بندی قرار گرفته و به‎طور معنی‎داری کمتر از مقدار آن در شیوه‎های مختلف جمع‎آوری نزولات آسمانی بود. میانگین رویش قطری و ارتفاعی در سامانه هلالی 95/1 میلی‎متر و 12/10 سانتی‎متر بود که اختلاف معنی‎داری با شاهد در سطح 5 درصد داشت. این نتایج نشان می‎دهد این اختلاف رویش تصادفی نبوده بلکه تحت تأثیر شیوه‎های مختلف ذخیره نزولات آسمانی است. درصد رطوبت در سامانه‎های هلالی، لوزی، پیتینگ و شاهد (24 ساعت پس از بارش) به‎ترتیب 46/13، 95/11، 5/11 و 34/10 درصد بود که اختلاف معنی‎داری با یکدیگر داشتند. بنابراین اختلاف رطوبت، واقعی بوده و ناشی از عملکرد شیوه‎های مختلف ذخیره نزولات آسمانی است. نتایج همبستگی بین خصوصیات رویشی و رطوبت خاک با استفاده از ضریب همبستگی پیرسون نیز نشان داد رطوبت خاک با احتمال 99 درصد، اثر مستقیم مثبتی بر قطر یقه و ارتفاع نهال‎ها دارد. طبق نتایج، در شرایط طبیعی در منطقه دهگین، سامانه هلالی با بهبود بهتر ذخیره نزولات و کاهش اتلاف آب و درنتیجه افزایش رطوبت خاک در مقایسه با شاهد، میکروکلیمای مناسب‎تری را برای رویش گیاه فراهم می‎کند.
     
نوع مطالعه: پژوهشي | موضوع مقاله: جنگلداری
دریافت: ۱۳۹۸/۲/۳۱ | پذیرش: ۱۳۹۸/۷/۲۸

ارسال پیام به نویسنده مسئول


کلیه حقوق این وب سایت متعلق به نشریه مهندسی اکوسیستم بیابان می باشد.

طراحی و برنامه نویسی : یکتاوب افزار شرق

© 2020 All Rights Reserved | Desert Ecosystem Engineering Journal

Designed & Developed by : Yektaweb