دوره 6، شماره 16 - ( 9-1396 )                   جلد 6 شماره 16 صفحات 59-70 | برگشت به فهرست نسخه ها


XML English Abstract Print


چکیده:  
عمل حمل ماسه به‌وسیلۀ بادهای فرساینده در مناطق خشک و نیمه‌خشک و نشست این رسوبات اطرافِ موانعی مانند گیاهان بوته‌ای باعث به‌وجودآمدن پدیدۀ اکو-ژئومورفولوژیکی نبکا می‌شود که در تثبیت ماسه‌های متحرک در این مناطق از اهمیت زیادی برخوردار است. وجود نبکا در استان گلستان، نشان‌دهندۀ حاکمیت فرسایش بادی به‌خصوص در فصول خشک در این مناطق است. در پژوهش حاضر، به معرفی و ارزیابی مقایسه‌ای خصوصیات فیزیکی‌‌شیمیایی رسوبات نبکا و مجاور آن در این ناحیه پرداخته شده است. ازاین‌رو، ابتدا مهم‌ترین مؤلفه‌های دانه‌بندی ذرات در فرسایش بادی شامل اندازۀ ذرات ماسه، رس، سیلت و ویژگی‌های مورفومتری شامل میانگین قطر ذرات، جورشدگی و کج‌شدگی 30 عدد نبکا در دشت صوفیکم به‌عنوان یکی از مناطق تجمع نبکا در حاشیۀ شرقی خزر بررسی شد و خصوصیات فیزیکی‌شیمیایی رسوبات رأس و اراضی مجاور نبکا با استفاده از آزمون‌های آماری تی و ویلکاکسون موردمقایسه قرار گرفت. به‌منظور ارزیابی جهت بادهای فرساینده در شکل‌گیری نبکاها و توان حمل ماسه توسط آن‌ها، نمودارهای گل‌طوفان و گل‌ماسه ترسیم شد و نتایج آن نشان داد که جهت باد غالب و فرسایندۀ منطقه روندی غربی‌ـ شرقی دارد یا به‌عبارتی از دریا به ساحل است. همچنین ترسیم گل‌ماسه نشان داد که بادها در فصول بهار و تابستان، رسوبات بیشتری در سطح زمین حمل می‌کنند. نتایج نشان داد که بین شاخص جورشدگی، اندازۀ رسوبات با قطر ماسۀ خیلی ریز، لیمون و رس و میزان Ec، pH و مادۀ آلی در دو محیط نبکا و اراضی مجاور آن، تفاوت معنی‌دار وجود ندارد، اما شاخص کج‌شدگی، میانگین قطر ذرات، رسوبات با قطر ماسۀ ریزدانه، متوسط دانه، درشت‌دانه و خیلی درشت، SAR و ESP رسوبات تفاوت معنی‌داری دارند. نتایج بیانگر آن است که اثر و زمان عوامل فرساینده روی رسوبات زیاد نبوده و فاصلۀ آن‌ها از منطقۀ برداشت کم است؛ به‌عبارتی منشأ رسوبات حمل‌شده و تشکیل‌دهندۀ نبکا در منطقه محلی است.
 
نوع مطالعه: پژوهشي | موضوع مقاله: فرسایش بادی
دریافت: ۱۳۹۶/۴/۲۴ | پذیرش: ۱۳۹۶/۷/۱ | انتشار: ۱۳۹۶/۹/۲۰

Abstract [PDF 473 KB]  (11 دریافت)
ارسال نظر درباره این مقاله : نام کاربری یا پست الکترونیک شما:
CAPTCHA code

ارسال پیام به نویسنده مسئول


کلیه حقوق این وب سایت متعلق به نشریه مهندسی اکوسیستم بیابان می باشد.

طراحی و برنامه نویسی : یکتاوب افزار شرق

© 2018 All Rights Reserved | Desert Ecosystem Engineering Journal

Designed & Developed by : Yektaweb